• ผสมโรง,  ศิลปะ-การแสดง-ดนตรี-บันเทิง

    กะโหลกบางตายช้าฯ : หนังตำนาน (2)

    ผสมโรง สันต์ สะตอแมน วันนี้ยังอยู่กับหนังชื่อ “กะโหลกบางตายช้า กะโหลกหนาตายก่อน”.. ซึ่งน่าจะเป็นหนังไทยเรื่องเดียวที่มีชื่อย๊าวยาว ผู้กำกับฯ คุณมานพ อุดมเดช บอกเองว่าเป็นคนคิดชื่อเอง แต่ไม่มีเหตุผลทำไมต้องตั้งให้มันยาว แค่ต้องการดึงดูดความสนใจ ว่างั้น! เมื่อวาน ผมทิ้งท้ายว่าอยากพูดถึง “ตากล้อง” ที่ชื่อ “สุทัศน์ อินทรานุปกรณ์”  เพราะหนึ่งทศวรรษกว่า ที่วงการภาพยนตร์ไทยส่วนใหญ่ตกอยู่ใต้อิทธิพลของชายคนนี้ แต่ส่วนตัว ผมก็ไม่ได้สนิทคุ้นชิน ก็เลยต้องอาศัยข้อมูลตรงจากปากคุณมานพ โดยคำถามแรกทางโทรศัพท์ก็คือ.. “นึกยังไง หรือมีเหตุผลเฉพาะรึเปล่าถึงเลือกตากล้องโนเนมมาถ่ายหนังเรื่องนี้” ที่สงสัย เพราะได้อ่านจากข้อมูลแนะนำภาพยนตร์เรื่องนี้ของหอภาพยนตร์ (องค์การมหาชน) ซึ่งเป็นโต้โผจัดโปรแกรม ตา + กล้องหนัง มีอ้างถึงคุณธนิตย์ จิตนุกูล หรือพี่ปื๊ดของผมด้วยว่า.. มีส่วนเกี่ยวข้องในการได้ตัวตากล้องสุทัศน์มาถ่ายกะโหลบางตายช้าฯ! “น่าจะข้อมูลคลาดเคลื่อน” คุณมานพเริ่มต้นอธิบาย.. “ผู้กำกับฯ ปื๊ด มีความเมตตาจัดการแก้ปัญหาเรื่องอื่นให้ผม แต่เรื่องคุณสุทัศน์นี่แกไม่ได้มายุ่งด้วย.. เรื่องของเรื่อง  คือตากล้องที่ผมเคยทำงานด้วยและเคยเห็นฝีมือ แต่ละคนติดงานกัน ไม่มี ใครว่าง ทั้งคุณปัญญา คุณเล็ก พิพัฒน์ คุณอนุภาพ บัวจันทร์ แต่หนังอีกสามวันจะเริ่มถ่ายทำแล้ว.. คนที่แนะนำคุณสุทัศน์ให้ผมได้รู้จักคือ หัวหน้าฝ่ายการเงินของผมครับ คือคุณเอ๋ วนิดา วังคำ ผมก็เลยนัดเจอกันที่โรงแรมนารายณ์ ถนนสีลม กินกาแฟแล้วคุยกัน” “คุณสุทัศน์แกก็ไม่รู้หรอกหนังฟิล์มนงฟิล์มนัวร์” ..เอ้า แล้วทำไง? คุณมานพว่า.. “ผมก็บอกลักษณะของการวางแสงเงาของหนังแนวนี้ให้แกฟัง แล้วก็อ้างอิงหนังที่ฮือฮามากๆ ตอนเข้ามาฉายในบ้านเรา.. คือเรื่อง เดอะ โพสต์แมน อัลเวย์ ริงส์ ทไว้ซ์ แกดูหนังเรื่องนี้ เพียงแค่นี้ แกเข้าใจเลย จบเลยไม่ต้องคุยกันมาก  คุณสุทัศน์สมองแกปราดเปรื่อง ผมไม่ผิดหวังที่ได้ทำงานกับคุณสุทัศน์.. กะโหลกบางฯ เป็นหนังเรื่องแรกของแกด้วย ที่ถ่ายทำแบบดับเบิ้ล ซีสเต็ม คือถ่ายภาพและซิงค์กับการบันทึกเสียงไปพร้อมด้วย จากเรื่องนี้แล้ว ผมกับคุณสุทัศน์ก็ได้ทำงานด้วยกันอีกเรื่องคือ ดอกไม้ในทางปืน ซึ่งห่างกัน 8 ปี.. และจากที่เฝ้าสังเกต หลังจากหนังเรื่องกะโหลกบางตายช้า กะโหลกหนาตายก่อน วงการภาพยนตร์ไทยยุคนั้น เรียกได้ว่า ตกอยู่ภายใต้แสงเงาที่บันดาลโดยคุณสุทัศน์ อินทรานุปกรณ์ แทบจะทั้งสิ้น ถึงวันนี้ตากล้องในตำนานหนังคนนี้ ก็ยังมีงานคงเส้นคงวา แม้จะไม่มีงานหวือหวาอัครเหมือนยุคก่อน เหตุเพราะวงการหนังไทย เสื่อมถอยลงไป แต่ไฟในดวงตาทั้งคู่ของชายชื่อ สุทัศน์ อินทรานุปกรณ์ เท่าที่ผมเห็นยังคงช่วงโชติหลังแววตาอันคมกริบเหมือนเลนส์ถ่ายภาพไม่มีผิด ไม่ต่างจากอดีตเลย มิพักพูดถึงความกระฉับกระเฉงซึ่งหาได้เสื่อมถอยตามห้วงวัยนั้นเลย…

  • ผสมโรง,  ศิลปะ-การแสดง-ดนตรี-บันเทิง

    กะโหลกบางตายช้าฯ : หนังตำนาน

    ผสมโรง สันต์สะตอแมน กะโหลกบางตายช้า กะโหลกหนาตายก่อน.. ชื่อหนังครับชื่อหนัง..พอดีเมื่อปลายเดือนที่ผ่านมา โรงภาพยนตร์ศรีศาลายา  ได้มีการจัดกิจกรรมฉายหนังเรื่องนี้ เห็นว่าจัดฉายให้ดูกันฟรีๆ ในโปรแกรม ตา+กล้องหนัง (The Eyes Behind The Movie Camera) ผมไม่ได้ไปดูหรอก แต่มีคนเขาเล่าว่ามีคอหนังไทยจำนวนไม่น้อยเลยไปดู ทั้งที่ต้องการไปย้อนความหลัง และที่โตไม่ทันดู เพราะผมนั้นจำได้ดีว่า ตอนที่หนังเรื่องนี้เข้าฉายนั้น.. ช่วงบรรยากาศหลังเหตุการณ์ “รัฐบาล พล.อ.ชาติชายถูกรัฐประหาร” ยังอุ่นๆ เลย.. ก็ 28 ปีมาแล้ว นับเป็น “ตำนาน” ทั้งหนังทั้งรัฐบาลคณะนั้นก็ว่าได้ หนังเรื่องนี้คุณมานพ อุดมเดช เป็นผู้กำกับฯ นายทุนคือเจ้าสัวธวัชชัย โรจนโชติกุล เจ้าของ บริษัท ทีเคอาร์ กรุ๊พ จำกัด เป็นหนังที่ผู้สันทัดกรณีในเรื่องภาพยนตร์บอกว่า เป็น “ฟิล์มนัวร์” เรื่องแรกของไทย ผมก็ไม่รู้หรอกว่ามันเป็นยังไงฟิล์มนง ฟิล์มนัวร์ เคยถามคุณมานพ ก็ได้คำตอบว่า..เป็นหนังแนวแฉด้านมืดของคน บรรยากาศในเรื่องจะมืดๆ ทึมๆ อึมครึมๆ แสงเงาจัดจ้าน.. แต่เป็นเรื่องแรกของวงการภาพยนตร์ไทยหรือเปล่า คุณมานพบอก.. “ไม่รู้”! ก็จริงอย่างผู้กำกับฯ บอกนั่นแหละ เพราะที่ผมดูเมื่อสมัยนู้น ทั้งเรื่องมืดๆมอมๆ แต่ก็มีลุ้นระทึกใจเหมือนกัน ถามว่าดีมั้ย?..เป็นหนังดี โดนใจทีเดียว แต่เห็นว่าหนังขาดทุนยับเยิน แถมสายหนังบางสายเบี้ยวไม่จ่ายตังค์ค่าซื้อหนังด้วย สายหนังภาคไหนอย่าไปรู้เลย เอาว่า..เป็นสาเหตุที่เจ้าสัวธวัชชัยได้ตัดสินใจล้างมือในอ่างทองคำ ลาออกจากตำแหน่งนายกสมาคมผู้อำนวยการสร้างภาพยนตร์ไทย พร้อมปิดบริษัทอย่างถาวร ทำเอาคุณมานพเกือบจะประกาศ.. ล้างมือในอ่างดินเผาตามไปอีกคน! และถึงไม่ได้ประกาศ คุณมานพก็หยุดกำกับหนังไปถึง 8 ปีเต็มๆ เลยทีเดียว ก่อนจะได้โอกาสทำหนังเรื่อง “ดอกไม้ในทางปืน” แต่ดูเหมือนไม่ประสบความสำเร็จอีกเหมือนกัน.. ได้แต่รางวัล ซึ่งนายทุน (ทุกคน) ไม่ค่อยแฮปปี้เท่ากับหนังได้เงิน!  10 ปีให้หลัง ผมเคยได้ยินนักดูหนังรุ่นใหม่บอกว่า สมัยนั้นคนทำหนังไทยทำ “หนังแนว” เป็นแล้วเหรอ? คำว่า “หนังแนว” เป็นภาษานักดูหนังช่วงหนึ่ง ใช้เรียกหนังที่มีลีลาการเล่าเรื่องแหวกจากความจำเจ ชนิดที่ดูแล้วต้องบอกว่า คิดได้อย่างไร? กลายเป็นหนังที่มีคอหนังหาซื้อแผ่น แต่น่าเสียดายไม่มีออกมาวาง หนังสองเรื่อง ทั้งกะโหลกบางฯ และดอกไม้ฯ ของคุณมานพ ใช้มือถ่ายภาพคนเดียวกัน คือ คุณสุทัศน์ อินทรานุป–กรณ์ ซึ่งความเป็นมาของมือถ่ายภาพยนตร์คนนี้มีความเป็นมาน่าสนใจมาก ไม่ธรรมดา อยากจะพูดถึงเขามาก เพราะหนึ่งทศวรรษกว่าทีเดียว ที่วงการภาพยนตร์ไทยที่หนังไทยส่วนใหญ่ตกอยู่ใต้อิทธิพลของผู้ชายคนนี้..…